cuối năm: đại tiệc và dịch tả

Cuối năm, đón tết, mừng xuân, là dịp mà hầu hết mọi cơ quan tổ chức, bất kể công hay tư đều có tổ chức tiệc tất niên, chỗ nào càng đông, càng giàu, thì tiệc càng lớn và dĩ nhiên nơi nào "yếu pin" thì cũng ráng làm tiệc nhỏ, cho có với người ta, nên...nhậu cuối năm là chuyện đương nhiên
Rồi lính mời sếp, cấp dưới mời cấp trên, anh mời tôi, hàng xóm mời anh...nói chung nếu quan hệ rộng một chút thì uống rượu, bỏ cơm, húp cháo trong tháng cuối năm là chuyện thường. Chả trách, dù Nhà nước chỉ cho nghỉ tết 4 ngày nhưng lai rai cho hết mùng là chuyện không mới nhưng năm nào cũng nhắc.
Sáng nay đọc báo, (lại đọc báo) thấy đâu miệt dưới vùng 4 xảy ra dịch tả. Đành rằng đây là tả ngoại nhập, nhưng vi trùng tả thì hiển nhiên không cần passport, cũng không cần gia hạn lưu trú, cũng không cần phải hạn chế sinh sản. ...cho nên nguy cơ bùng phát dịch là rất lớn. Bởi thói quen "ăn chín uống sôi" ; rửa tay thường xuyên của bà con mình, cho tới nay thì vẫn chưa...quen
Đại tiệc, tiều tiệc trong dịp cuối năm là chuyện chẳng đặng đừng, dù muốn hay không chúng ta cũng phải tham gia. Chưa thấy qui định cỡ nào thì gọi là đại tiệc, hay bi nhiêu thì đặt tên là tiểu tiệc, chỉ có một điều chắc chắn là nguy cơ sẽ gia tăng theo qui mô của đám tiệc. Một con vi trùng có tốc độ phân chia là 30' một lần, thì nếu "qua đêm" trên món nào đó thì bầy con cháu của nó sẽ vào khoảng 17 triệu vào sáng hôm sau! vì vậy một nhiễm bẩn rất nhỏ hôm trước sẽ là nguy cơ rất lớn cho hôm sau, nếu đội ngũ nấu ăn của chúng ta "vô tư" về vệ sinh thực phẩm với những lý do: tại bọn em ít người, vì tiệc lớn phải làm sớm, bởi thiếu nước, do nhà mấy anh chật hẹp...
Phải tự bảo vệ mình trong khi nhà chức trách thì gần như bó tay trước sự xuống cấp của đạo đức sản xuất kinh doanh, trong lĩnh vực thực phẩm!

Ngày xuân, đại tiệc...dịch tả và những nỗi lo!

Dù có chuẩn bị như thế này...

thì các vị khách đáng kính kia cũng...nhậu hết thôi

Làm thầy giáo

mà dạy học trò cấp 3 nữa mới oai chớ:

Số là hôm qua, mình nhận lời làm dùm cho Q một "sô" ở trường cấp III Cần Giuộc về sơ cấp cứu
Buổi sáng được 16 đứa
Chiều hình như là đông gần 3 lần buổi sáng
Tài liệu minh "ăn cắp" của Hội chữ thập đỏ của thiên hạ (vì chữ thập đỏ "của mình" không có)
Học trò thì cũng thắc mắc, cũng tích cực tham gia. Nhưng vì thời gian ngắn nên cũng chưa thấy đứa nào lộ tính...quỉ ra
Nhóm 3 người "thầy" bất đắt dĩ này được mời tổng cộng 3 chai nước = 1,5 lít cho, cho 2 buổi sáng chiều. (Buổi sáng mình lỡ uống hết nên buổi chiều nghỉ...uống)

Buổi chiều dạy ở 2 nơi, nhưng phải đi 3 địa điểm, tội nghiệp BS Vui, mới bị xe tông phải đi vòng vòng từ hội trường, xuống nhà thi đấu rồi lên phòng học, rồi máy không chiếu, lại dời lên hội trường. Thời gian đợi và đi nhiều cũng ngang ngửa với thời gian dạy.

Sân trường rộng nên đi tới đi lui cũng...oai
Việc giảng dạy sơ cấp cứu (First Aid) cho học sinh là một việc nên làm, và có sự đầu tư chu đáo về nhiều thứ (bài giảng, dụng cụ, thời gian...) nếu không thì sẽ rơi vào tình trạng làm cho có, nên có cũng như không. Qua thời gian ngắn ngủi làm việc với học sinh mình thấy học sinh có nhu cầu tư vấn về tâm lý, sức khỏe rất nhiều. Hình như mảng này còn thiếu trong trường học.
Mai mốt không biết Q nhờ làm ở đâu nữa đây.
Trường khác thì chắc chắn là nhỏ hơn, nhưng...nước uống?

Thực phẩm không an toàn

Không biết ăn gì!
Ăn gì cũng lo!
Không ăn thì chết liền!
Ăn thì chết...chắc!
Chấp nhận hên xui, mà xui nhiều hơn hên.

Hhiện nay theo kinh nghiệm "xương máu" thì hiểm họa tăng theo sự phong phú của màu sắc, mà màu sắc thì rất hấp dẫn người ăn, đặc biệt là trong các trường học. Vì còn lâu lắm thưc phẩm mới an toàn, có khi phải chờ 15 - 20 năm nữa. Bộ trưởng Y tế nói vậy hôm 29/12/2009

Chổi, rác và bánh bao ...

Chế biến trên nền đất, người chế biến không mang tạp dề, không khẩu trang...

Chân bước đi, và bụi bay lên...
Miệng hắc hơi, nước bọt tung ra...
Ôi đồ ăn...
Mại dô!!!!
...
Đoàn thanh tra không thể đi kiểm hàng ngày.
Cha mẹ phải nhắc con cái
Thầy cô phải nhắc học trò
Bạn bè thì phải nhắc nhau
Và phải tự nhắc mình
...
Mình không ăn thì họ bán ai?

Lân lân

Một tuần, đội mưa đi làm 2 ngày, dự 3 tiệc, (chưa tính đám cưới lát nữa, và tân gia ngày mai) Ai cũng "tình thương mến thương" nên không bỏ ai được, sáng nay thấy đầu cổ cứ...lân lân.
Đọc báo thấy càng thêm lân lân
Bài 1
Bài 2
Cuối tuần rồi.
Dọn nhà cửa cho sạch đây.

chỉ là áp thấp

Bản tin cập nhật mới nhất cho thấy ONE không trở thành bão, chỉ là áp thấp thôi.



Last updated on 19 Jan, 2010 8:50 GMT
Bản tin cập nhật mới nhất lúc 15h50 giờ Việt Nam)
Hết lo.

Bão đầu mùa

Nó tên là ONE
Hiện giờ thì đang là áp thấp nhiệt đới.
Nhưng từ chiều nay: 13 giờ thì được dự báo là mạnh lên thành bão nhiệt đới với sức gió từ 63 - 118 cây số một giờ.
24 giờ sau, tức 1 giờ sáng ngày 20/01/2009 thì đã vào giữa miền Tây, đâu đó ở Cần Thơ!
Hình như phải chạy trong chiều nay.



Vùng Cần Giuộc, hay TP Hồ Chí Minh thì vẫn có khả năng bị bão đổ bộ. Theo dự báo của TRS (hình trên) thì khả năng này gần 50%!

Còn đây là dự báo của Hải quân Mỹ, cả 2 dự báo đều khớp với nhau.
Hồi hộp đây.

Xuống quê

Mình là dân quê rặt.

Anh cũng rặt nhà quê, khu mình ở được "chợ hóa" còn chỗ của anh thì..."dính chấu". Ở đời chẳng biết đâu là rủi hay may.
Vì ở "chợ quê" khá lâu nên không còn lội ruộng để dính bùn non, đâu được đi bắt còng quều làm gỏi rau chuối, hay sịt cá bóng kèo đem về kho vỏ quít...
Hôm rồi..."xuống quê" chơi, thăm anh bạn cũ , vẫn mái lá đơn sơ, chục con gà thẩn thơ bươi cạnh bụi bạc hà nơi xối nước, mấy con vịt lim dim trốn nắng cạnh gốc dừa xim đeo đầy trái ngọt...ngẫm lại, thấy anh có cuộc sống nó...đã đã làm sao
Một mảnh quê còn sót lại, "nhờ" qui hoạch...treo
Qui hoạch đã qui rằng: đây là vùng đất được qui hoạch công nghiệp, đã kê biên, chưa đền bù, mọi thứ phải giữ nguyên...hiện trạng của mấy năm trước. Nói chung là không được..."lên đời" bất kỳ thứ gì gắn với đất đai.

Tội nghiệp anh bạn, dù con cái lớn, dù muốn làm sui gia, dù có tiền...cũng không được xóa cái...dáng quê.
Thôi tranh thủ chụp vài tấm ghi lại, nếu chậm biết đâu mai mốt không còn

Đón em là cái cầu...khỉ cũng bó tay.

không máy lạnh nhà vẫn mát, không tủ lạnh mồi vẫn tươi...

Mấy ông bạn già chuẩn bị "mồi"...
Khà!

Ôi công văn, giấy tờ!

Tháng rồi sếp tập huấn cho nhân viên về thể thức văn bản (theo thông tư 55…) hôm nay lục mớ "tư liệu" thấy mắc cười, đưa lên đây cho bà con coi để cười mấy ngày cuối năm, với mong muốn là sang năm mới mấy cái này không lặp lại. Và cũng cho thấy là chuyện bác Q làm, dù quá trễ, nhưng không thừa

Các điểm tiêm ngừa phải treo "băng rol" còn ở UBND thì phải treo "biểu ngữ" (bố ai biết cái nào treo ở đâu); chuyện vô trùng thì phải làm "tắt" (hèn chi lâu lâu phải...nhậu một lần); khi tiêm ngừa phải..."măng găng" (chứ không được măn...bậy bạ); phải dùng pen "gấp" (không được phanh gấp)
Bó tay công văn chỉ đạo kiểu này.

"Không được thắc mắc, khiếu nại"! soạn công văn cho sếp ký kiểu này khác nào là đâm sếp ngay ...ghế
Luật khiếu nại tố cáo không là cái đinh gì.
...
Còn mấy cái nữa, nhưng không biết lạc đâu mất.

Làm anh cả miền tây còn lâu lắm bác Q ơi!

Còn đây BS huyện...của tỉnh ta

Người đi khám: Bác sĩ ơi, tuần hoàn, hô hấp, tiêu hóa của em...xùi nùi vậy có sao không?
Bác sĩ: Thông cảm em ơi, quá tải mà, quẹt coi...ghê vậy chứ là bình thường đó. Nói chung ghi như thế nào cũng là bình thường.
Người đi khám: Vậy ghi làm sao thì là bất thường?
Bác sĩ: Muốn biết bất thường thì xin mời kiếm bạc triệu đến các trung tâm chẩn đoán...OK?
Người đi khám: (lẩm bẩm) Vô đây ra là sức khỏe bình thường?!
******
Lên Sài Gòn có khác:


...cải tiến "công nghệ" khám sức khỏe! bảo đảm 5 giây xong một...tờ. Bác này chỉ biết gạch xéo, gạch dọc và ký là chữ...Cua?

BS thành phố "chéch" còn không kịp, (trách chi BS huyện...) chỉ có trời mới biết Doctor hay Checker?
BS thành, BS huyện như vậy, còn BS xã?
Thôi không nói đâu...

Làm phim

Thế là sau một một tuần hì hụt, up lên đao xuống trật vuột. cuối cùng thì mình cũng hoàn thành cái đĩa đầu tiên, làm kỷ niệm cho lần họp mặt thứ 8 của lớp YX5 trường Trung học Y tế Long An vào ngày 1/1/2010 tại nhà hàng Yesterday's thành phố Tân An.
Do tải lên You Tube nên phải cắt ra làm 4 phần. Hôm trước cặm cụi là xong, tưởng ngon ăn, đẩy lên mạng miệt mài hết 180 phút cho chừng 30 phút video với độ phân giải chuẩn, mấy phút sau mở coi lại, You Tube báo một câu đứt ruột: đoạn video đó đã được gở bỏ vì quá dài, thông thường nó chỉ chịu đoạn 10 phút trở xuống. Cha mẹ ơi, lúc đó không phải là lúc 1 giờ sáng thì chắc tui la một tiếng cho hả tức. Nó viết chương trình nhận ra đoạn video của mình là cần 3h để đẩy lên, mà không chịu báo, để mình đẩy lên muốn đứt hơi, xong rồi nó lạnh lùng gỡ bỏ. Chắc tụi nó tưởng mạng (net) Việt Nam cũng là "băng thông rộng" như nó, thiệt là...kém hiểu biết.
Đây là kết quả của mấy đêm (cộng dồn) tập làm phim:

• Phần đầu
• Phần 2
• Phần 3
• Phần cuối

Do đụng đâu làm đó, máy móc không quen, phần mềm xử lý phim là cái căn bản cho không của chú Bill nên chất lượng phim thuộc hạng kỷ niệm là chính, còn kỹ xảo là không (biết) vậy.

Họp lớp yx5 lần VIII - 1/1/2010

Xin mời vào đây để xem, nhớ tới đâu bổ sung tới đó, nên lần sau sẽ khác lần trước.

TỔNG KẾT NĂM

Đi: trước đây chỉ vài trăm mét nay tăng lên vài chục cây số mỗi ngày

Ngồi: thời gian thì chắc cũng bằng nhau, nhưng ngồi với máy tính nhiều hơn cho nên mắt mũi cũng lem hem hơn

Mặc: mớ áo thung đành phải xếp xó, lâu lâu mới về "chế độ cũ" một lần, bởi là ráng làm theo "qui định", (vã lại đám ma đột xuất thì không thể về nhà thay đồ như trước được)

Đọc: ngồi nhiều với máy tính thì dĩ nhiên đọc nhiều hơn, nhưng cũng "coi" nhiều hơn

Nói: nhiều hơn, nghiêm hơn có khi bậy hơn và xạo hơn…cũng có.

Tiếp xúc: mấy chục năm chỉ toàn tiếp xúc với bệnh nhân, nay thì "được" làm việc với với quan quân đủ lớp, riết rồi gần đây thì thấy ai cũng như ai

Công việc: Bí mật, vì nói ra sợ người ta dị nghị: "sao sướng thế"

Thu nhập: cũng bí mật, vì sợ hỏi: "sao bèo thế?"

Nhậu: cái này thì có uống nhiều hơn, nhưng dứt khoát không khai.

Dù tốt hay xấu, sang hay hèn, giàu hay nghèo, đặng hay thất thì cũng xin thành tâm:

Chúc Mừng Năm Mới - 2010

một tuần chết chóc

Tuần qua, đúng là một tuần chết chóc!
Sáng làm việc cơ quan, tối về đi đám tang. Khởi đầu là Vàng ở Long Phụng, một bạn học từ thời tiểu học, đang là đương kiêm phó chủ tịch xã. Sau khoảng 5 tháng chống chọi, cuối cùng Vàng đã gục ngã với căn bệnh ung thư gan quái ái. Ngày viếng tang, nhìn đám bạn của hơn 20 năm trước tụ lại trước quan tài, thắp hương xá lạy, mình chắc là Vàng cũng ngậm cười nơi chín suối
Hôm nay giáng sinh, nhận được 2 thiệp cưới, tổng cộng là 5.
Vậy là từ ngày mai tiếp một tuần đại hỉ
Đố ai thoát khỏi vòng Sinh - Lão - Bệnh - Tử. Có ai trong sớm chiều mà xóa bỏ hết thù hận hay dứt hẳn được thương yêu? vẫn còn đó biết bao người vì cơm áo gạo tiền, chức trọng quyền cao, nhà lầu xe hơi mà sẵn sàng quên đi tất cả...
Dẫu đám tang liên tục hay đám cưới triền miên, mọi việc buồn hay vui gì thì cũng sẽ qua đi, cuộc sống vẫn tiếp tục. Thời gian rồi sẽ chồng chất, bài viết trong blog này ngày càng nhiều thêm, ảnh của bạn sẽ lẩn khuất đâu đó trong trang này, chúng mình sẽ phải chấp nhận tất cả vì đó là cuộc sống.
Chúc Vàng sớm được siêu thoát.
Chúc mọi người một Giáng sinh an lành. Tự chúc mình kết thúc một tuần chết chóc.

Xem lại những đề xuất của TS Trần Ngọc Hữu

- "Cần quan tâm cải thiện chất lượng khám chữa bệnh và đỡ đẻ của TYT ở những xã vùng sâu vì tại những xã này thực sự cần đến dịch vụ này của TYT..."
Cái này được "bảo đảm" bằng tỷ lệ BS về xã: năm sau tăng cao hơn năm trước, còn trang thiết bị y khoa thì năm nay y như năm cũ.


-"Nên điều chỉnh lại danh mục thuốc thiết yếu cho phù hợp với sự chuyển biến về nguồn lực của các TYT. Tăng cường thanh kiểm tra về thuốc đối với các TYT..."
Bệnh thì từ A tới Z, thuốc từ A tới C, bất kể người cho toa có học vị gì. Người ta sợ lạm dụng thuốc, nỗi sợ triền miên.

-"Các chương trình ngành dọc nên ngồi lại với nhau để lồng ghép và giảm bớt sổ sách, biểu mẫu báo cáo...."
Ngồi chung thì nhiều, nhưng bàn giảm sổ thì chưa.

- "Tăng cường kiểm tra nhắc nhở TYT về quản lý lịch công tác, lưu trữ ghi chép sổ sách, cập nhật thường xuyên các số liệu cơ bản...."
Kiểm tra cũng nhiều, sổ sách bao la… dù trạm có máy tính.

-"Sớm giải quyết vấn đề cung cấp nước sạch, hố xí, qui định về xử lý rác y tế cho y tế xã...."
Còn ở tương lai

- "Hoàn thiện thang điểm đánh giá chất lượng hoạt động của y tế xã. Thang điểm này được sử dụng để đánh giá các hoạt động cung ứng dịch vụ y tế, quản lý hoạt động y tế, huy động sự tham gia của cộng đồng. Không nên đưa vào thang điểm những vấn đề có liên quan đến TYT nhưng thuộc phần trách nhiệm của tuyến trên..."
Nếu làm theo cái này thì thang theo chuẩn Quốc gia bỏ đi đâu?

Xem bản gốc của TS Trần ngọc Hữu

Chuyện cuối năm...kia

Cuối năm ...kia, khi Phòng Y tế sắp xếp mình phát biểu trong buổi lễ tổng kết cuối năm, khi đó mình nêu ra 3 vấn đề:

• Hệ thống sổ sách ở trạm y tế còn quá nhiều, biểu mẫu chậm thay đổi, ví dụ: những sổ dòng A (A1: khám bệnh tổng quát; A2: tiêm chủng mở rộng …được biện sọan từ năm 2002 đến nay vẫn bắt xài mãi, lúc đó chưa có đối tượng trẻ dưới 6 tuổi khám miễn phí.
  

• Họat động phòng dịch ở xã theo kiểu "tay không đánh giặc" kinh phí họat động cho phòng dịch ở xã giảm gần bằng không: 90.000đ để xử lý mộ ổ dịch nhỏ XSH, 15.000đ/ngày khi đi tẩm mùng với hóa chất….

• Công tác điều trị vẫn như xưa, trang bị máy móc thì chỉ...nghe nói
  

Nay lại tới cuối năm. Hình như vẫn y vậy.

NGHỊCH LÝ…

Có một quan điểm xã hội đang tồn tại, đánh đồng nơi làm việc tới trình độ nghiệp vụ! có nghĩa là: làm ở bệnh viện lớn là giỏi hơn ở bệnh viện nhỏ, làm ở tuyến trên là giỏi hơn ở tuyến dưới. Vì thế, cũng là nhân viên y tế, có giá hay không là cái chỗ làm, còn làm được cái gì thì...tính sau.

Từ đó, dù giỏi hay dở đều muốn…“chạy”! Chạy ...lên hoặc chạy cho...khỏi

Kết quả: tuyến trên thì toàn là người giỏi: giỏi chuyên môn, giỏi “chạy” hoặc cả hai. Còn tuyến dưới thì ngược lại: dở…đủ thứ.
Cho nên, phía dưới dù ..."quan trọng" nhưng vẫn cứ rảnh rang, bên trên thì quá tải, quá tải mà ...vui.
Bệnh tật khi được phát hiện sớm thì điều trị dễ hơn, ít biến chứng, hồi phục nhanh hơn, chi phí rẻ hơn. Nhưng chẩn đoán sớm bao giờ cũng khó hơn, vì dấu hiệu bệnh lý còn mập mờ, cái chính cái phụ chưa rõ ràng. Như vậy, BS dở chuyên môn mà cắm ở cơ sở thì coi dân tình cũng chẳng nhờ cậy bao nhiêu.
Bệnh nhẹ mà nhập ngay bệnh viện lớn thì tốn kém cũng sẽ “lớn” theo bệnh viện vì rất nhiều xét nghiệm “cỡ lớn” sẽ được sử dụng. Lỡ gặp BS “giỏi chạy” đọc phim thường chưa rành đã vội cho chụp CT, MRI…thì bệnh nhân nghèo sẽ không còn “manh giáp”
Một thực trạng khá phổ biến hiện nay là các địa phương lo chạy theo tỷ lệ bao phủ BS cho xã theo kiểu “BS hoá” YS! Xem đó là hoàn thành việc củng cố y tế cơ sở! nhưng hình như còn đang thiếu một chính sách “được làm” ở cơ sở (trình độ nhất định đủ để “tác chiến” độc lập; điều kiện làm việc và đãi ngộ xứng đáng…) nên, coi chừng sẽ xảy ra tình trạng “YS hoá” đội ngũ BS ở tuyến cơ sở!
Một dịch vụ y tế ngon, bổ, rẻ cho quảng đại quần chúng không thể có được khi những người về cơ sở chỉ toàn là những người "dở đủ thứ", hoặc vừa làm vừa lo "chạy" hay là ..."hàng dạt” từ tuyến trên.
Quá tải ở tuyến trên, chuyện sẽ còn nói mãi.

bức tranh quê

Một túp lều con, một đàn cò trắng...
Thanh bình nhưng...nghèo quá.
Nghe nói, ở đây mai mốt nhà máy mọc lên và khói bụi tỏa ra...

Quên?

Tháng này Bô Y tế không biết có nộp báo cáo cho Chính phủ không mà không có cập nhật lên mạng, báo hại mình không có thông tin để nói cho y tế tư nhân trong cuộc họp chiều nay, không chừng kiểm tra cuối năm xong rồi Bộ cho nghỉ tới ...qua giêng!

Thông thường thì báo cáo của Bộ Y nhà mình lấy mốc từ 20 tháng trước đến 20 tháng này.
Từ 20/10 đến 20/11 thì không có. Ai biết ở đâu có thì chỉ dùm, chứ hiện bây giờ cũng chưa thấy. Tháng này chỉ có báo cáo về cải cách hành chính. Hay là cải cách hành chính là không cập nhật báo cáo?
Bộ nghỉ, thì mình cũng cho anh em về sớm.

Cần Giờ

Lục mớ ảnh cũ chụp từ 2 năm trước, một người một xe để "tiền trạm" cho chuyến thăm Rừng Sác với cô Lý Lan. Lui cui dàn xếp xong một tour khá "hoành tráng" nhưng chuyến đi không thành vì lũ bạn đất Sài Gòn nhát gió không dám đi, còn Cô vì "lỡ" hứa với mình nên bắt xe đò xuống chơi nhà mình một buổi.

Bao giờ lại nhập?

Đây là phần báo cáo về công tác kiện toàn hệ thống y tế địa phương của Bộ Y tế (báo cáo quí II/2009)

- Đang khảo sát, đánh giá, xin ý kiến các chuyên gia về việc kiện toàn hệ thống y tế địa phương, đặc biệt là y tế tuyến huyện; xác định vị trí, chức năng, nhiệm vụ quyền hạn và mối quan hệ công tác và nhu cầu nhân lực của các tổ chức y tế tuyến huyện (phòng y tế, trung tâm y tế huyện, bệnh viện huyện, trạm y tế xã.. ).

Chuyện tách ra cho manh mún, rồi lại chi tiền cho mấy ông tiến sĩ "nghiên cứu" nhập vô sẽ còn diễn ra nhiều tập, nhờ vậy mấy viện "nghiên cứu chiến lược" mới có việc làm, công nhân làm "mộc" đở thất nghiệp, cán bộ ta thì chạy tới chạy lui theo phương án này, phương án nọ, rồi kiến lên, nghị xuống rất...lu bu.

Mình cũng có một "nghiên cứu", nhưng vì công bố ở "Vùng hạ" nên phải chỉnh sửa văn phong cho phù hợp.
...
Chương cuối: Cơ cấu hệ thống Y tế hiện nay của mình là:
Nhà thì nghèo lỡ đẻ đứa con béo phì, ăn nhiều, làm ít, bỏ thì thương, vương thì tội!

...Ai cho tôi một vé đi...năm rồi?

Chuyện con mắt đỏ

Đau mắt đỏ đang thành dịch, báo đài đều nói, còn chỗ mình hình như dịch bùng lên đã hơn 3 tuần rồi.
Đau mắt đỏ, còn có tên thường gọi là nhặm mắt. Tên khai sinh là viêm kết mạc cấp. Tên giao dịch quốc tế là pink eye (hay là conjunctivitis)
Có nhiều nguyên nhân gây bệnh mắt đỏ: do vi trùng, siêu vi trùng, dị vật, hóa chất, phản ứng dị ứng…Trong phạm vi bài này chỉ nói nghêu ngao quanh cái con mắt đỏ do siêu vi trùng (Viral Conjunctivitis).
Đây là tình trạng viêm kết mạc mắt: kết mạc bị sưng phồng lên, mạch máu bị sung huyết và dĩ nhiên là đỏ lên, cảm giác mắt bị xốn, chảy nước mắt, đổ nghèn…nhưng sức nhìn thì vẫn bình thường. Nếu đỏ mắt mà nhìn mờ là chuyện quan trọng, phải khám chuyên khoa mắt ngay.
Kết mạc là cái gì?
Đó là cái màng mỏng, trong suốt, phủ bên trong mi mắt và phủ lên phần tròng trắng (củng mạc) mà ta thấy được của con mắt (nhãn cầu), Người không có chuyên môn rất khó hình dung cái màng này (nếu bạn không tưởng tượng ra được cũng không sao, vì không ít cán bộ y tế cũng…như bạn)
Mọi lứa tuổi đều có thể mắc bệnh, bệnh rất lây, đến nỗi người ta cho rằng “ngó” cũng lây.
Mầm bệnh có trong dịch tiết của mắt, lây bệnh là do mắt người lành tiếp xúc với dịch tiết của mắt người bệnh, sự tiếp xúc này không chỉ “mắt chạm mắt”, mà thông qua vô số con đường vòng.
Hãy tưởng tượng: người bị đau mắt đỏ, hay chảy nước mắt, ngứa mắt, hay dụi dụi, tay họ dính vô số virus, rồi cũng bàn tay đó họ làm cho toàn thân họ dính virus, rồi bắt tay xã giao một mớ bạn bè thân hữu, quan chức, nội ngoại..., và cuối cùng là gieo mầm bệnh lên toàn bộ mặt bàn, các dụng cụ công cộng, vật dụng sinh hoạt chung trong gia đình…
Sau đó, chúng ta đụng chạm vào họ, hoặc vào vật dụng bị nhiễm khuẩn, rồi do thói quen…không rửa tay thường xuyên, nhưng lại thường xuyên ngoái mũi, dụi mắt nên dĩ nhiên bệnh sẽ thành…dịch.
Do vius, hay vi trùng không có cánh nên nếu lỡ nhìn đắm đuối một cô mắt đỏ (hôm qua mắt xanh) thì cũng không có gì phải lo ngại.
Trong cái rủi có cái may: Bệnh thường tự khỏi, mà không cần điều trị trong khỏang 2 tuần. Hay nói đúng hơn là chỉ điều trị nâng đỡ, thực tế cho thấy đa số bệnh nhân đều có uống thuốc và nhỏ mắt khỏang 1- 2 tuần. Đây là những thuốc rất thông thường: thuốc cảm, chống ngứa, vài vitamine và một ít kháng sinh cho…yên tâm. (gọi là phòng bội nhiễm).
Vì bệnh diễn biến tự khỏi nên có vô số bài thuốc để điều trị, và bài nào cũng…hay vì luôn luôn…hết bệnh!
“Nổi tiếng” nhất là bài thuốc dùng chanh để “tái” mắt mà BS của đội tuyển bóng đá quốc gia từng làm mấy năm trước. Chắc ông BS ấy nghĩ rằng rằng nhỏ chanh sẽ làm tăng thị lực lên hơn 7, 8 lần, từ đó đá “sáng” lên chăng? (vì...nghe nói, nếu dùng chanh nhỏ vô sẽ thấy ngay tới…7, 8 ông Trời!)
Để giảm cảm giác ngứa, xốn mắt, bà con ta tự bày ra nhiều cách dể là dịu mắt như: đắp lá nha đam, và nguy hiểm hơn là đắp...nhái,
Cuối cùng, có một bài thuốc cũng...hay, nhưng không dùng được cho…quí ông, đó là nhỏ mắt bằng “sữa con so”. Vợ thì không thể đẻ con so mãi, mà có đẻ cũng không thể ngay mùa dịch, ngoài tiệm thì không có bán, còn nếu hứng vô ly rồi nhỏ mắt thì có khi cái ly bị nhiễm bẩn rồi gây hại cho mắt. Còn nhỏ trực tiếp “tác dụng phụ” gần 100%: nhẹ thì có bầm quanh mắt, nặng thì gãy tay chân, hay có thể…chấn thương sọ não nếu...chạy không kịp.
Đề phòng lây nhiễm trong mùa dịch là chuyện hết sức khó khăn, tuy nhiên không gì là không thể

• Trước hết là rửa tay kỷ và thường xuyên, phải rửa tay sạch trước và sau khi sờ lên mắt.
• Không dùng chung khăn mặt, dụng cụ trang điểm mắt, dụng cụ chăm sóc mắt.
• Nếu đã đau mắt thì nên bỏ bộ đồ dùng trang điểm mắt có liên quan
• Thường xuyên thay áo gối, giặt giủ chăn mềm...
• Lau rửa sạch bề mặt vật dụng dùng chung nếu có thể
• Nếu lỡ bị đỏ mắt thì cũng phải thường xuyên rửa tay để giảm “gieo mầm bệnh tật” ; hạn chế tiếp xúc gần với người khác.

Xem ra thời buổi hết cúm rồi tới đau mắt đỏ như vầy, chắc phải cách xa từ 1 mét trở lên cho chắc.